User Rating: 0 / 5

Star InactiveStar InactiveStar InactiveStar InactiveStar Inactive
 

Palm Sunday is the first day of Holy Week. Today we commemorate the entrance of Jesus in Jerusalem before His holy Passion and Crucifixion. The reception of the people of Jerusalem was glorious and enthusiastic. However, the Lord does not look for worldly glory and honor. Observe the icon of Palm Sunday and notice how Jesus is sorrowful, knowing that the people who now welcome him gloriously, in a few days, they will demand His demise, saying “Crucify Him, Crucify Him.”

Contemporary Christians are facing a challenge in order to avoid a similar trend. Christ does not offer a superficial connection, but He requests a deeply spiritual devotion to His will. He came to redeem every human being, approaching us on a personal level. He listened to the lament of the widow. He cleansed the wounds of the leper. He fed the hungry. He raised the paralytic. He gave vision to the blind. He responded to every human soul who believed in Him with love and compassion. He also listens to our petitions and prayers. Prayer is our spiritual communication with God and a response to God’s never-ending love for all of us.

For a Week we are also called to show the same faith and to follow the footsteps of the Lord in Jerusalem (Palm Sunday), to witness His love for us as the Bridegroom of the Church (Palm Sunday, Holy Monday, Tuesday evenings), to receive in contrition and humility His service and healing as He washes our feet (Holy Wednesday, Holy Unction service and evening Orthros), to sit in the Last Supper with Him (Holy Thursday morning), to help him bear the Cross on Golgotha (Holy Thursday evening), to participate in His funeral service (Good Friday) and to share the light of the Resurrection on Easter (Holy Saturday and Easter SundayΠαπαφλέσσας- η τραγική φιγούρα της ελληνικής Επανάστασης. Κατά συνθήκην ήρωας, δέσμιος των γεγονότων ή μήπως κάτι πολύ παραπάνω;

Τί είναι ήρωας αλήθεια; Ποιος αξίζει να φέρει αυτόν τον τίτλο και ποιος όχι; Ως ήρωας ορίζεται αυτός που προικισμένος με σωματικές ή ψυχικές δυνάμεις ανώτερες από τον μέσο άνθρωπο προβαίνει σε παράτολμες πράξεις που αποσκοπούν στο κοινό καλό. Η πρόχειρη ερμηνεία της λέξης που δίνουν τα λεξικά βέβαια δεν παύει να είναι μια συλλογή από λέξεις, αν όχι «νεκρές» όμως πολύ μακριά από την δυνατή μεθυστική μυρωδιά της πραγματικής ζωής. Προτού λοιπόν φτάσουμε σε οποιοδήποτε συμπέρασμα ή απάντηση ας ακολουθήσουμε τη σιωπηλά περίπλοκη μα και λαλίστατη ροή της ιστορίας που μας μεταφέρει στα τέλη του 18ου αιώνα.

ΝΕΑΝΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ-ΠΡΟΕΠΑΝΑΣΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ
Το αέναο μέτρημα του χρόνου έγραφε 1788 μ.Χ. όταν στο χωριό Πολιανή της Μεσσηνίας ήρθε στη ζωή το 28ο παιδί του Δημητρίου Φλέσσα και της Κωνσταντίνας Ανδροναίου. Ο μικρός Γεώργιος φοίτησε στη σχολή της Δημητσάνας και, πιθανώς το 1816, χειροτονήθηκε ιερομόναχος στη μονή Βελανιδιάς στην Καλαμάτα. Εκεί έλαβε το εκκλησιαστικό όνομα Γρηγόριος. Κατά πάσα πιθανότητα το Παπαφλέσσας προήρθε από σύντμηση του ονόματος και του βαθμού του (παππάς + Φλέσσας = Παπαφλέσσας). Πάντως σε πολλά ιστορικά κείμενα αναφέρεται ως Γρηγόριος Δικαίος αφού το Φλέσσας μάλλον αποτελούσε παρωνύμιο της οικογένειας του. Το ανήσυχό του πνεύμα τον φέρνει γρήγορα αντιμέτωπο με τους Τούρκους. Αφορμή ήταν κάποιες κτηματικές διαφορές του Μοναστηριού. Τελικά αναγκάζεται να εγκαταλείψει την Πελοπόννησο. Ο Φωτάκος αναφέρει πως φεύγοντας φώναξε στους διώκτες του:
«Βρε κερατάδες Τούρκοι να πάτε πίσω εις τον αφέντην σας, να του ειπείτε ότι εγώ φεύγω δια την Πόλιν, και δεν θα γυρίσω πίσω απλός καλόγηρος. Ή δεσπότης θα έλθω ή Πασάς».

ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ-Η ΜΥΗΣΗ ΣΤΗΝ ΦΙΛΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Πράγματι η Κωνσταντινούπολη αποτέλεσε τον επόμενο σταθμό του παράτολμου μοναχού. Σύντομα βρέθηκε κοντά στον Πατριάρχη Γρηγόριο τον Έ από τον οποίο χειροτονήθηκε Αρχιμανδρίτης. Βέβαια ο τρόπος ζωής του ήταν αντίθετος με όσα επέτασσε ο τίτλος του. Περιγράφεται ως αλαζόνας και ασύδοτος που σπάνια θέτει όριο σε όσα κάνει. Όμως παράλληλα διαθέτει και μια βαθιά αγάπη για την σκλαβωμένη πατρίδα. Αυτό δεν διέφυγε της προσοχής της Φιλικής Εταιρείας η οποία ανέθεσε στον Παναγιώτη Αναγνωστόπουλο να τον φέρει στους κόλπους της. Ο Παπαφλέσσας βέβαια δεν ήταν κάποιος που θα δεχόταν με ευπιστία όσα του παρουσίαζαν. Πολύ γρήγορα ανάγκασε τον Αναγνωστόπουλο να του αποκαλύψει την πραγματική εικόνα της μυστικής οργάνωσης, πέρα από τις μεγαλοστομίες για εξωτερική βοήθεια. Ζητά επίσης να οδηγηθεί μπροστά στην ηγεσία. Έτσι και έγινε και τον Γενάρη του 1818 παρουσιάστηκε μπροστά στους Ξάνθο και Τσακάλωφ. Λαμβάνοντας το κωδικό όνομα «Αρμόδιος» συμπεριελήφθηκε στα ανώτατα κλιμάκια της Φιλικής Εταιρείας. Λίγο αργότερα αναχωρεί για τις Παραδουνάβιες ηγεμονίες (Μολδαβία και Βλαχία) προκειμένου να προετοιμάσει το έδαφος για την ένοπλη εξέγερση.

Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΞΕΚΙΝΑ
Στα τέλη του Δεκέμβρη του 1820 ο Παπαφλέσσας επιστρέφει στην Πελοπόννησο.
Τον Ιανουάριο του επόμενου χρόνου συμμετέχει στην σύσκεψη της Βοστίτσας όπου δηλώνει στους παρευρισκομένους πως η κύρηξη της επανάστασης είχε οριστεί για τις 25 του Μάρτη και τους καλεί να την ενισχύσουν με κάθε τρόπο. Όμως οι πρόκριτοι και ο Παλαιών Πατρών Γερμανός τον αντιμετωπίζουν με δυσπιστία και εχθρότητα. Οι ίδιοι θεωρούσαν πως οι συνθήκες για την επανάσταση(που έτσι κι αλλιώς θα ανέτρεπε τους συσχετισμούς οι οποίοι λειτουργούσαν υπέρ τους) ήταν ανώριμες. Ο δαιμόνιος Μητροπολίτης οργανώνει κάποια προβοκατόρικα επεισόδια που εξέθεταν τους Προεστούς στα μάτια των Τούρκων προκειμένου να αναγκαστούν να συμμετάσχουν στα επερχόμενα πολεμικά γεγονότα. Αυτό φυσικά είχε ως αποτέλεσμα την οργισμένη αντίδραση των κοτζαμπάσηδων που μέχρι και τη δολοφονία του εξέταζαν. Ο ίδιος απτόητος εξακολουθεί να οργανώνει την επανάσταση και όταν εκείνη ξεσπά πρωταγωνιστεί στο πλαϊ του Κολοκοτρώνη στην απελευθέρωση της Καλαμάτας στις 23 του Μάρτη. Τους επόμενους μήνες και καθώς ο ξεσηκωμός συνεχιζόταν πρωταγωνιστεί στη σκηνή της ιστορίας πότε συμμετέχοντας ως επικεφαλής δικού του σώματος σε πλήθος μαχών και συγκρούσεων και πότε «πυρπολώντας» τις ψυχές με τρομερά λόγια.

ΤΑ ΣΚΟΤΕΙΝΑ ΧΡΟΝΙΑ
Στο μετέπειτα θολό τοπίο της επανάστασης είναι γνωστό πως δεν ήταν λίγες οι συνειδήσεις που αλλοτριώθηκαν από την δίψα για εξουσία. Ο Παπαφλέσσας που από την φύση του ήταν φιλόδοξος και τον διέκριναν βαθιά ανθρώπινες αδυναμίες δεν αποτέλεσε εξαίρεση. Συμμετείχε ως πληρεξούσιος στις Εθνοσυνελεύσεις της Επιδαύρου και του Άστρους. Στον εμφύλιο συντάχθηκε με αυτούς που καταδίωξαν και φυλάκισαν τον Κολοκοτρώνη και το 1823 σε αντάλλαγμα διορίζεται Υπουργός Εσωτερικών και Αστυνομίας από την κυβέρνηση Κουντουριώτη. Ο αλλοτινός καλόγερος έμοιαζε επιτέλους να έχει εκπληρώσει το στόχο του για υψηλές καρέκλες. Το 1825 όμως μια νέα και φοβερή απειλή για τον Ελληνικό Αγώνα φάνηκε να προβάλλει στον ορίζοντα. Ο Ιμπραήμ Πασάς γιος του Mωχάμετ Αλή Σουλτάνου της Αιγύπτου και συμμάχου των Τούρκων αποβιβάστηκε στην Πελοπόννησο, αρχηγός ενός πολύ μεγάλου στρατεύματος που στη διοικητική του ιεραρχία ξεχώριζαν Γάλλοι αξιωματικοί με εμπειρία από τους Ναπολεόντειους πολέμους. Οι ελληνικές δυνάμεις δεν είχαν αντιμετωπίσει ποτέ τίποτα παρόμοιο και για την ακρίβεια δεν έδειχναν και καμία διάθεση να το κάνουν.
Η Κυβέρνηση επεδείκνυε χαρακτηριστική απάθεια ενώ απέρριψε με συνοπτικές διαδικασίες την πρόταση του Παπαφλέσσα, μπροστά στον κοινό κίνδυνο, να απελευθερωθούν όλοι οι οπλαρχηγοί που βρίσκονταν στη φυλακή. Εν τω μεταξύ ο Ιμπραήμ εξαπλωνόταν επικίνδυνα. Κάποιος έπρεπε να τολμήσει να αναμετρηθεί μαζί του. Κάποιος... αλλά ποιος;

ΜΑΝΙΑΚΙ 1825-ΤΟ ΡΕΚΒΙΕΜ ΕΝΟΣ ΘΑΡΡΑΛΕΟΥ
Τις περισσότερες φορές οι πιο γοητευτικές ιστορίες βασίζονται στις πιο ξαφνικές και ίσως παράλογες αποφάσεις. Αφού η πρότασή του για αμνηστία στους φυλακισμένους έπεσε στο κενό, ο Παπαφλέσσας δήλωσε στη Βουλή πως θα μαζέψει στρατό και θα τραβήξει ο ίδιος να πολεμήσει τον Ιμπραήμ. Ξεκινώντας από το Ναύπλιο περνά στην Τριπολιτσά όπου αρχίζει να συγκεντρώνει στράτευμα. Είναι τέτοια η ορμή του για μάχη που μνημειώδης έχει μείνει η γραπτή απάντηση στον αδερφό του Νικήτα ο οποίος επίσης με γράμμα τον προέτρεπε να μείνει στα βουνά μέχρι να μαζέψει αρκετές δυνάμεις:
«Νικήτα, Έλαβα την επιστολήν σου και σου λέγω πως δεν είμαι σαν και σένα και σαν τον κουμπάρο σου τον Κεφάλα, όπου τρέχετε από ράχη σε ράχη στους Αηλιάδες...
...Εύχομαι η πρώτη μπάλα του Ιμπραήμ να με πάρει στο κεφάλι...
...Νικήτα πρώτη μου και τελευταία επιστολή είναι αυτή. Βάστα τη να τη διαβάζεις καμιά φορά να με θυμάσαι και να κλαις».
Αν και η δύναμή του αριθμεί 1500 άνδρες λαβαίνει ειδήσεις πως θα έρθει προς ενίσχυσή του ένας υπερδιπλάσιος αριθμός μαχητών, φτάνει να περιμένει... Ο ίδιος όμως δεν μπορεί πια να περιμένει. Ρωτά ποιος τόπος είναι καλός για να βλέπει το Νιόκαστρο και στις 18 Μαϊουφτάνει στο Μανιάκι. Η επόμενη μέρα πέρασε με κατασκοπεία του εχθρού και προετοιμασία. Στο ξημέρωμα της ηλιόλουστης 20ης του Μάη τίποτα δεν φανέρωνε όσα επρόκειτο να ακολουθήσουν. Οι πολεμιστές του Παπαφλέσσα βλέποντας τον όγκο του πολλαπλάσιου Αιγυπτιακού στρατού που πλησιάζει λιποψυχούν και από τις δύο χιλιάδες εγκαταλείπουν το Μανιάκι σχεδόν οι μισοί. Οι υπόλοιποι πιστοί στον αρχηγό τους που επιμένει πως όπου να'ναι φτάνουν ενισχύσεις τον πιέζουν να αμυνθούν ψηλότερα για να αποφύγουν τη κύκλωση. Μάταια όμως... Οι πρώτες επιθέσεις των Αιγυπτίων αποκρούονται με επιτυχία από τους λίγους ηρωικούς υπερασπιστές. Το μεσημέρι η μάχη σταματά για λίγο. Το απόγευμα η σάλπιγγα ηχεί εκ νέου και στις δύο πρώτες εφόδους οι Αιγύπτιοι φτάνουν μέχρι τις Ελληνικές θέσεις αλλά οι βαριές απώλειες που υφίστανται τους αναγκάζουν να οπισθοχωρήσουν. Στον ορίζοντα τότε ακούστηκαν κάποιες μπαταριές. Ήταν ο Πλαπούτας με 1500 πολεμιστές. Δεν θα προλάβαινε όμως να βοηθήσει. Η γενική έφοδος του Ιμπραήμ καταφέρνει να κάμψει την ηρωική αντίσταση. Ο Παπαφλέσσας που βρισκόταν στην πρώτη γραμμή πέφτει κυκλωμένος από πλήθος εχθρών. Σε λίγο κανείς από τους συντρόφους του δεν έχει μείνει ζωντανός. Μετά το τέλος της άνισης μάχης ο Αιγύπτιος Στρατηγός πρόσταξε να βρουν το κουφάρι του εχθρού του και να το στήσουν σε ένα δέντρο. Τότε σε μια σπάνια χειρονομία αναγνώρισης της αξίας του αντιπάλου το ασπάστηκε.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Η απόφαση του Παπαφλέσσα να οδηγηθεί μόνος του σε έναν ένδοξο μα βέβαιο θάνατο δεν βρίσκει εύκολα ιστορικό προηγούμενο. Κι αν για τον Λεωνίδα έξω από το στενό των Θερμοπυλών υπήρχαν οι εντολές της Σπαρτιατικής Γερουσίας, αν για τον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο πέρα από τα τείχη της Βασιλεύουσας υπήρχε το βάρος της θέσης του τελευταίου Βυζαντινού Αυτοκράτορα, για τον Παπαφλέσσα στο Μανιάκι δεν υπήρχε τίποτε άλλο από την προσωπική του θέληση κι ένα ανεξάντλητο απόθεμα γενναιότητας. Κι ίσως να επιθυμούσε να σταθεί απέναντι όχι τόσο στον Ιμπραήμ μα στους προσωπικούς του δαίμονες. Μια πιο πραγματιστική οπτική θα υπογράμμιζε βέβαια πως ο τότε Υπουργός Εσωτερικών με μια ενδεχόμενη απόκρουση του Ιμπραήμ θα κέρδιζε πάρα πολλούς πόντους στο εύθραυστο πολιτικό προσκήνιο της εποχής και πιθανώς σε αυτό να απέβλεπε. Από την άλλη ο ίδιος δεν ήταν κανένας άκαπνος καλαμαράς να μην μπορεί να αντιληφθεί την ισορροπία δυνάμεων εκείνη την Μαγιάτικη μέρα. Το αντίθετο μάλιστα. Ήξερε τί επρόκειτο να συμβεί και δεν έκανε τίποτε απολύτως για να το αποφύγει.

Πέρα λοιπόν από την ιστορική αγιοποίηση του Κολοκοτρώνη και την διαρκή πολιτική ορθότητα του Μακρυγιάννη, ο Παπαφλέσσας στέκει παντοτινά αγέρωχος μα και βαθιά ανθρώπινος στο πέρασμα του χρόνου. Κάποιες μάχες είναι εκ των προτέρων, καλώς ή κακώς, χαμένες. Το να έχει όμως το θάρρος να τις δώσει κανείς με αξιοπρέπεια, μετράει πάρα πολύ, ίσως και περισσότερο από το αποτέλεσμά τους. ). By participating in the services of Holy Week, we follow the footsteps of our Lord and Savior on the path into Jerusalem, and on Golgotha. Christians truly feel the beauty of Holy Week when they come to all the services, following each event that led to the Passion and Resurrection of Jesus. Should we be superficial like the people of Jerusalem, who pledged allegiance to Christ and then either ignored Him or condemned Him to a humiliating execution? Should we be lazy like the disciples in Gethsemane, who expressed that they would never leave Him and yet, they fell asleep right before he was delivered and arrested? Should we be weak like Peter, who before dawn denied Christ three times? Should we betray Him like Judas for money and earthly glory? Or should we be faithful followers and believers of the Lord? We have a Week to answer all these questions: Holy Week!

Του Μιχάλη Σαμιωτάκη